[Muzu Review] “Lady Bird”: chân dung hoàn hảo của tuổi trưởng thành

06/01/2018, 03:26

Phim về tình mẫu tử thì không thiếu, nhưng đẹp đẽ được như “Lady Bird” thì lại là một bài toán mà chỉ có Greta Gerwig giải được.

Có lẽ chúng ta đã loáng thoáng thấy gương mặt kiều diễm của Greta Gerwig với tư cách một người đẹp trước ống kính qua những To Rome With Love, Jackie hay Frances Ha. Thế nhưng Lady Bird – được ca ngợi không ngớt lời thời gian gần đây – là dấu ấn cực kỳ rõ nét của Greta trên cương vị một đạo diễn kiêm biên kịch.

Lấy bối cảnh tại Sacramento những năm đầu 2000 và cảm hứng từ chính vị nữ đạo diễn, Lady Bird là câu chuyện khai thác đề tài muôn thuở của điện ảnh: tình mẫu tử và hành trình trưởng thành. Bằng lối kể chuyện thông minh, sâu sắc và đầy cảm hứng, tác phẩm vượt qua khuôn mẫu của phim độc lập thông thường để đi thẳng vào trái tim khán giả.

Saoirse Ronan vào vai Christine McPherson, cô nữ sinh cuối cấp muốn được người ta gọi là Lady Bird. Cô nàng bọ rùa lúc nào cũng chỉ muốn cất cánh bay khỏi ngôi trường tư Công giáo đắt đỏ mà mẹ Marion (Laurie Metcalf) của Lady Bird phải làm việc tăng ca để có thể chi trả được học phí cho con gái.

Lady Bird cảm thấy mọi thứ xung quanh mình thật đơn điệu. Điểm số của cô nàng không thấp cũng chẳng cao, không thuộc nhóm nổi loạn cũng chẳng phải một học sinh nổi tiếng. Mẹ Marion thì hà khắc, bố Larry thì lúc nào cũng u sầu.

Cảnh đầu tiên của phim, căng thẳng nhưng lại hoàn toàn dễ hiểu với bất cứ ai đã và đang trải qua tuổi thiếu niên bồng bột. Hai mẹ con vừa lái xe và cãi nhau, thế rồi đột ngột Lady Bird quăng mình khỏi chiếc xe đang chạy. Cú máy quay đó đã mở đầu một kịch bản hoàn hảo của Greta, từ đây ta hiểu rằng đến điểm cuối, cả hai mẹ con nhà McPherson đều sẽ phải gánh chịu những vết thương lòng không dễ gì xóa được.

Trong vòng 93 phút ngắn ngủi với cảm hứng từ chính cuộc đời mình, Greta để mặc khán giả lao đi trong chuyến tàu lượn cảm xúc của Lady Bird trong năm cuối tại trường trung học. Có những áp lực thi cử, các cậu bạn trai đáng thất vọng (được vào vai bởi hai hoàng tử đang lên của dòng indie - Lucas Hedges và Timothée Chalamet), hồ sơ vào đại học, chuyện mấy đứa con gái lắm lời, pizza ăn đêm, những công việc làm thêm chẳng đi tới đâu.

Đó là những “chuyện thường ngày ở huyện”, những khó khăn và đổ vỡ tình cảm đặc trưng của một thiếu niên trung lưu ở khu ngoại ô mà qua chính trải nghiệm cuộc đời của Greta Gerwig được cô cẩn thận nhào nặn lên chất liệu điện ảnh cho Lady Bird.

Trên hết đó là tình mẹ con giữa Lady Bird và Marion. Họ căm ghét nhau, yêu thương nhau vô bờ bến và cũng muốn thoát khỏi nhau trong khi lại không thể chịu đựng nổi nếu thiếu người kia. Diễn xuất của Ronan và Metcalf kết hợp với những cảnh quay được cắt cúp tỉ mỉ đem lại một thứ không khí cuốn hút đến kỳ lạ cho phim.

Saoirse Ronan, người mới chỉ 23 tuổi nhưng sự nghiệp đã bước tới giai đoạn “chỉ còn là vấn đề về thời gian” trước khi sở hữu tượng vàng Oscar. Sau những Atonement hay Brooklyn, lại một lần nữa người đẹp Ireland chứng tỏ mình là một trong những ngôi sao trẻ xuất sắc nhất trên màn ảnh đương đại. Người ta không thể ghét Lady Bird bởi chính chúng ta cũng có những méo mó riêng, va vấp và vô lý của tuổi thiếu niên trước khi trưởng thành và không ai khác ngoài Ronan đem lại sự đồng điệu đến thế cho nhân vật.

Ở bên kia “chiến tuyến” là Laurie Metcalf, người đã vắng bóng trên màn ảnh 7 năm nay và chỉ tái xuất để trở thành một bà mẹ tảo tần trong Lady Bird. Trong cảnh phim mà Lady Bird hỏi mẹ: “Mẹ có thích con không?” và Marion đáp rằng “Tất nhiên rồi, mẹ yêu con.” “Thế nhưng mẹ có THÍCH con không vậy?”. Marion lặng thinh, ngấm ngầm gặm nhấm cảm giác cay đắng và bất lực dưới gánh nặng gia đình, trước một đứa con gái khó bảo. Đó là khoảnh khắc thăng hoa của Metcalf trước ống kính.

Greta Gerwig từng bị xem là nàng thơ “bình hoa” trên màn ảnh, rồi là một đứa trẻ học đòi làm phim nghệ thuật. Điều đó dễ dàng hơn là công nhận con mắt nghệ thuật của Greta cũng xuất sắc như vẻ đẹp của nàng vậy.

Nếu như Tonya của Margot Robbie liều lĩnh hết lần này đến lần khác để chứng minh cho cánh giám khảo phải sáng mắt ra; thì Greta cũng đã khiến những người đánh giá thấp mình bẽ mặt.

Lady Bird của Greta – dù đánh dấu lần đầu tiên cô đứng trên cương vị đạo diễn – thì nên được nhìn nhận như thành quả trọn đời bởi giá trị của nó không phụ thuộc vào kinh nghiệm của người làm phim, dù đây là phim đầu tay hay phim thứ 100 đi chăng nữa. Không có đột phá về kỹ thuật quay phim, cũng không có hiệu ứng cháy nổ đã mắt hay một cú twist điên đảo, thì Lady Bird vẫn đủ hay để khiến ta phải quay cuồng mà yêu lấy.

Như Ngọc


Một số hình ảnh trong phim