[Muzu Review] "Ciel Rouge" - Tình yêu của cô gái Việt Minh và chàng lính Pháp

31/10/2017, 11:31

Ciel Rouge (Bầu Trời Đỏ) là một tác phẩm chân thành với trái tim nhân đạo, nhưng lại tương đối sơ sài trong phong thái diễn đạt, dẫn đến cảm giác cường điệu. Ciel Rouge xuất hiện rất khác, rất có hồn so với nhiều tựa phim Việt Nam hiện đại – tuy nhiên, dù giàu tiềm năng, phim thiếu chiều sâu nghiêm trọng về mặt dựng cũng như kém về lối dẫn dắt. Ciel Rouge có ý đồ tốt, nhưng đơn điệu và nông cạn về nghệ thuật thể hiện và gượng ép hòng làm hài lòng phân khúc khán giả Việt.

Ciel Rouge xuất hiện với tư cách là tác phẩm điện ảnh Pháp quay tại Việt Nam lần đầu tiên sau hơn 20 năm kể từ màn ra mắt của The Lover (Người Tình) và Indochine (Đông Dương). Ciel Rouge thể hiện câu chuyện tình cảm kỳ lạ thời kì đầu cuộc chiến tranh Đông Dương giữa hai cá thể nằm ngược dòng chiến tuyến: cô du kích người Việt tên Thi (thủ vai bởi Audrey Giacomini) và sĩ quan thực dân Pháp Phillipe (Cyril Descours). Sự mâu thuẫn và mặt trận chiến đấu đối lập nhau phát sinh về cách nhìn cuộc chiến giữa Thi và Phillipe đã tạo nên động lực thúc đẩy diễn biến phim liên tục tiến về trước, là tâm điểm cốt lõi.

Tuy nhiên, phát triển tình cảm trong Ciel Rouge giữa Thi và Phillipe lại cực kỳ vụng về và thiếu tự nhiên, qua đó gây mất lòng người xem ngay từ phân cảnh đầu. Phim cố gắng gói ghém và chèn ép những thông điệp vĩ mô về chiến tranh và tinh thần kháng chiến trong những đoạn thoại ngắn cũn, sáo rỗng và những cảnh lia máy thiếu thốn về chủ ý và đầy màu giả tạo. Cách dẫn truyện sặc mùi thiên vị và chất đống những ẩn dụ chưa tới của Ciel Rouge, thay vì nêu bật lên ý định cần biểu hiện, lại ảnh hưởng tiêu cực đến quá trình gây dựng nên một mối tình màn bạc thật sự đáng xem và mang tính thu hút. Thi và Phillipe bắt đầu yêu nhau như chuyện phải làm, một nghĩa vụ, thay vì bắt nguồn từ tính cảm thấu từ hai phía như đúng ý đồ ban đầu.

Phần lớn thời lượng Ciel Rouge đặt trong không gian rừng núi bạt ngàn của miền Tây Bắc Việt Nam, qua đó đem đến chất lãng mạn và giản dị chân chất, trong khi vẫn chứa đựng vẻ hùng vĩ, quyến rũ của sắc trời thiên nhiên. Đây là một lựa chọn địa điểm thú vị và thích hợp để thể hiện chuyện tình cảm giữa hai con người gần như ‘lạc loài’: cô nàng người Hà Nội đi tham gia kháng chiến và chàng lính thực dân Pháp đào ngũ và yêu hòa bình. Sở hữu tông nền ngoại cảnh vốn đầy khiêu gợi về hình tượng, ấp ủ chứa chan sự tò mò và lạc quan về tiết tông là thế, đáng tiếc thay Ciel Rouge chưa khi nào lợi dụng được một cách hiệu quả những món quà gợi hình mà trời đất đã ban tặng.

Phong cách quay phim của Ciel Rouge rất rập khuôn, công thức và thiếu sáng tạo. Thay vì là công cụ nền để nhấn mạnh tình cảm hay nêu ý trọng tâm, những thước quay khung cảnh trong Ciel Rouge gần như nằm trong một thế giới riêng biệt, cô lập, và đôi lúc trông không khác gì những đoạn trích xuất từ phim tài liệu về thiên nhiên phát trên sóng truyền hình. Những cảnh quay này đẹp, gọn, nhưng không đặc sắc, thiếu sức sống và không đóng góp được gì thêm cho chuyện phim.

Lấy đất rừng làm tâm điểm, đạo diễn Olivier Lorelle của Ciel Rouge hy vọng có thể lặp lại thành công mà nhà làm phim huyền thoại người Mỹ Terrence Malick đã tạo dựng được trong kiệt tác Badlands của mình: ví dụ điện ảnh tiêu biểu về sự hòa quyện hoàn hảo giữa các hướng đối lập từ thoại nền, cảnh vật, ý tưởng và hành vi cư xử, tương tác giữa hai con người đang yêu. Thế nhưng suy cho cùng, sản phẩm hoàn thành xuất phát từ nỗ lực ‘nghệ thuật hóa’ ấy chẳng khác nào một công cuộc tri ân nửa vời đầy rẫy những thước quay rất tù túng và thiếu nét.

Dù sở hữu nhiều yếu điểm về dựng phim, Ciel Rouge không thiếu điểm mạnh. Diễn viên người Pháp gốc Việt Audrey Giacomini có một diễn xuất tuyệt vời trong vai Thi và là ngôi sao sáng nhất phim. Thi, một cách khách quan mà nói, được xây dựng chắp vá, thiếu chiều sâu và không được Ciel Rouge khai thác kỹ càng… tuy nhiên Giacomini đã làm tốt nhất có thể trong việc nêu bật lên động cơ hành động của Thi, cũng như những xúc cảm cần thiết của một cô gái trẻ người Việt tham gia cuộc kháng chiến đẫm máu chống quân Pháp nhưng vẫn đầy lòng trắc ẩn. Giacomini là người cầm lái chiếc thuyền buồm mang tên Ciel Rouge.

Ciel Rouge tuy không đem đến sự thỏa mãn cho người yêu điện ảnh về mặt kĩ thuật và kịch bản, nhưng bộ phim là một tác phẩm thật sự chân thành và tâm đắc về ý tưởng thể hiện. Đằng sau bản chất bất cẩn, lóng ngóng hiện hữu nơi phong thái dựng, đằng sau bề mặt nổi rất đỗi bâng quơ và mỏng manh của Ciel Rouge lại là một trái tim đang đập và đầy tình yêu thương. 

Ciel Rouge nói với người xem qua nhân vật Thi rằng cuộc tranh đấu cho tự do là muôn thuở, là chính nghĩa; qua Phillipe rằng đấu tranh cho lý tưởng sống của mình, cho hòa bình là điều nên làm, cần phải làm. Tình yêu nảy nở giữa Thi và Phillipe tuy không thể nói là có một màn trình diễn hoàn hảo, nhưng rõ ràng là xuất phát từ sự chân thành về nhân sinh quan nên gieo cấy được cảm xúc cho người xem.

Suy cho cùng, Ciel Rouge nêu lên luận điệu tuy được lặp lại nhiều trong phim ảnh nhưng chưa khi nào nhàm chán: tình yêu vượt qua mọi biên giới, bất kể đó là biên giới thuộc về tinh thần hay về vật chất.

Ciel Rouge đã được trình chiếu tại một số rạp toàn quốc từ ngày 27/10 với tựa Việt Bầu Trời Đỏ.

Đăng Khoa