10 phim có phần hình ảnh đẹp nhất mọi thời đại

25/10/2017, 01:38

“In the Mood for Love”, “Tree of Life” hay “Days of Heaven” là một vài trong số những tuyệt tác điện ảnh có phần hình ảnh khiến người xem mê đắm.

Blade Runner 2049 (Tội Phạm Nhân Bản 2049) được ca ngợi rất nhiều về mặt hình ảnh, được thực hiện bởi tay máy lừng danh Roger Deakins. Nhưng bộ phim này sẽ phải xếp sau 10 phim dưới đây, vốn luôn nằm trong tốp các phim có chất lượng hiệu ứng thị giác xuất sắc nhất mọi thời đại.

Danh sách sau được xếp theo thứ tự thời gian.

10. Black Narcissus – Thủy tiên đen (1947)

Câu chuyện đen tối về các nữ tu sống tách biệt tại một cung điện trên vùng núi Himalaya có lẽ sẽ mất đi chín phần hiệu quả nếu bỏ ra phần hình ảnh tuyệt đẹp của tay máy người Anh Jack Cardiff. Đây là tác phẩm thường được lấy làm bài học về lối sử dụng màu sắc có thể đóng góp đến các hiệu quả tâm lí nhiều như thế nào.

Trailer phim

Điểm đặc biệt là các màu sắc của phim không được thu trực tiếp, mà vẽ lại bằng tay bởi Cardiff, sau đó được lồng vào các lớp phim. Tài năng của vị họa sĩ đã khắc họa được một thế giới mê hoặc không có thật, cũng như tôn lên được vẻ đẹp mang chất tôn giáo của các nữ tu. Khi chuyện phim trôi đi, và các nữ tu đánh mất chính mình, các màu sắc cũng biến đổi theo. Có lẽ không có bộ phim nào mang đến cảm giác lạ lùng đến thế cho người xem, như thể đã đưa họ đến nơi nào đó giữa thiên đường và tận cùng thế giới. 

9. The Leopard – Con báo (1963)

Đây là bộ phim khắc họa buổi giao thời, qua đôi mắt một ông lão quí tộc Ý, chứng kiến các truyền thống cũ bị lỗi thời và thay thế bởi một thế hệ trẻ vô tâm. Do đó, phần hình ảnh trong phim phải diễn tả được sự chuyển giao đó, đồng thời lồng ghép được cảm xúc nuối tiếc và hoang mang của thế hệ cũ. Các góc quay di động của tay máy Giuseppe Rotunno, dưới sự chỉ đạo giàu kinh nghiệm của Luchino Visconti đảm bảo được điều này.

Nhưng chỉ như thế là chưa đủ cho một tuyệt phẩm. Mọi cái chết của con thiên nga đều đi kèm theo tiếng hót mê ly nhất. Diễn tả được những phút huy hoàng cuối cùng của các giá trị cũ chính là điều làm nên thành công của The Leopard. Cảnh phim nổi tiếng nhất là trong phòng khiêu vũ, bằng tư duy hình ảnh tuyệt vời, Visconti đã khắc họa lại thứ ánh sáng quí tộc lấp lánh, những vũ điệu hoàng gia đầy hoài niệm của cuộc sống quí tộc sắp sửa mất đi.

Một trích đoạn trong “The Leopard”.

Ban đầu, dù giành giải Cành cọ vàng LHP Cannes năm đó, nhưng bộ phim không tiếp cận được khán giả đại chúng bởi sự dài dòng “kiểu” Ý (dài đến 205 phút). Sau này nhiều đạo diễn, bao gồm Martin Scorsese, đã nỗ lực để dựng lại bộ phim cho gọn gàng hơn, và biến nó thành bản phim kinh điển được yêu mến rộng rãi.

8. The Conformist – Người tuân thủ (1970)

Bộ phim của Bernardo Bertolucci là một giấc mơ hoang đường, và có lẽ không có giấc mơ nào đẹp đẽ đến thế. Phong cách ấn tượng của Bertolucci kết hợp với cách sử dụng màu sắc của tay máy kiêm đạo diễn hình ảnh Vittorio Storaro đã tạo ra một trải nghiệm điện ảnh độc nhất. Chuyện phim lấy bối cảnh vào năm 1936, chỉ xoay quanh chuyến xe nơi một gã người Ý yếu đuối dẫn những tên phát xít đến ám sát thầy giáo cũ.

Trailer phim

Storaro tô điểm cho từng cảnh quay với sự tỉ mỉ, lối dùng màu sắc tinh tế để miêu tả sự rò rỉ từng chút một linh hồn của nhân vật. Có lẽ chưa từng có một chân dung nào được khắc họa phức tạp và ấn tượng đến thế, chỉ bằng ánh sáng và màu sắc. The Conformist được xưng tụng là thành tựu lớn nhất của điện ảnh màu từ khi ra đời.

7. Days of Heaven – Ngày tháng thiên đường (1978)

Từ được dùng nhiều nhất để miêu tả vẻ đẹp của bộ phim này là “ma thuật” (magic). Mỗi cảnh phim được quay như thể ở vào đúng thời điểm đẹp nhất trong ngày, khi ánh sáng không thể hoàn hảo hơn. Không gian đồng quê ở Texas chưa bao giờ thơ mộng đến thế, có chiều sâu và không khí đến thế, làm nền một một chuyện tình tay ba ngang trái, không thể nào quên.  

Trailer phim

Bộ phim thứ hai trong sự nghiệp của đạo diễn Terrence Malick giống như một bài thơ được kể bằng điện ảnh. Đây là thành tựu lớn nhất của tay máy Néstor Almendros, và đến bây giờ, người ta vẫn ngạc nhiên không hiểu làm thế nào ông có thể bắt trọn từng khoảnh khắc đầy tinh tế và trong trẻo như vậy. Sau phim này, Malick “biến mất” khỏi phim trường suốt 17 năm. Còn Days of Heaven ở lại như tác phẩm minh chứng cho tài năng tuyệt vời của vị đạo diễn: Kể chuyện bằng ánh sáng.

6. Blade Runner – Tội phạm người máy (1982)

Khi làn mưa bụi của Los Angeles tương lai hiện ra, phủ lên các kiến trúc cơ khí lạ lùng, quét qua những bảng hiệu khổng lồ với gương mặt một phụ nữ Nhật Bản, chúng ta biết rằng thế giới của Blade Runner là điều gì đó thật đặc biệt. Ở thời điểm 1982, và ngay cả khi xem lại ở hiện tại, không hề có điều gì trong phần hình ảnh này bị lỗi thời. Nó không phụ thuộc vào bất kì qui ước nào từng tồn tại, do đó không bị xói mòn bởi thời gian.

Trailer phim

Tay máy Jordan Cronenweth dệt nên thế giới ấy bằng nhiều lớp lang khác nhau. Bên cạnh pha trộn các lối kiến trúc trên khắp thế giới để tạo nên cả cảm giác thân thuộc lẫn xa lạ, Cronenweth còn dùng đến một kĩ thuật hiếm khi được sử dụng trước đó: Sự tương phản. Có rất nhiều nguồn sáng mạnh trong phim, từ các màn hình, ánh đèn xe hơi, hay đỉnh các toàn nhà... từ đó lại tạo ra các mảng tối tương ứng. Khi được hắt lên các lớp khói dày, mưa bụi, các “túi” ánh sáng và bóng tối này giúp tăng chiều sâu cho phần hình ảnh, cũng như gợi lên không khí của một tương lai u ám chân thật.

5. In the Mood for Love – Tâm trạng khi yêu (2000)

Một câu chuyện tình yêu hư ảo như sương khói, rất khó nắm bắt, nhưng dư âm để lại trong lòng người xem lâu dài và ám ảnh như thể mối tình đầu. Đạo diễn Vương Gia Vệ, với phong cách đặc trưng của mình, không dùng đến tình tiết mà dùng rất nhiều chi tiết để tạo ra một không gian điện ảnh riêng biệt. In the Mood for Love là một kì công về mặt hình ảnh, với mỗi khung hình như một lời thì thầm, kể lại câu chuyện vốn dĩ phải bị giấu kín.

Một video phân tích những khung hình kì công của “In the mood for love”.

Có lẽ, khó có ngôn từ nào miêu tả được vẻ đẹp của bộ phim này, ngoài việc tự mình thưởng thức nó. Để hiểu được lí do vì sao In the Mood for Love đứng thứ 2 trong danh sách 100 phim hay nhất thế kỉ 21 do BBC bình chọn.

4. Waking Life – Đời tỉnh thức (2001)

Trước khi có Loving Vincent, bộ phim gây chú ý bởi các khung hình đều là tranh sơn dầu vẽ tay, đã có Waking Life của Richard Linklater. Dù không kì công như bộ phim về thiên tài hội họa, và sử dụng các hiệu ứng máy tính là chủ yếu, Waking Life là bộ phim tiêu biểu cho lối dùng tranh vẽ lên các cảnh quay thật, phục vụ cho mục đích làm phim cụ thể.

Một đoạn phim trong “Waking Life”.

Bởi vì đây là tác phẩm hiện sinh, dùng cấu trúc của một giấc mơ để nói lên các vấn đề phức tạp về sự tồn tại, phần hình ảnh cũng phải mang dáng dấp của một giấc mơ. Người xem như thể lạc vào một thế giới kì quặc, với các nhân vật từ khắp nơi trên thế giới trao đổi không dứt, với những lần tỉnh thức mơ màng. Ban đầu, lớp màu nước như thể rơi ra bất kì lúc nào của phim sẽ khiến người xem hơi khó theo dõi. Nhưng khi đã quen, Waking Life là một giấc mơ mà chúng ta không thể thoát ra được.

3. Children of Men – Đứa trẻ loài người (2006)

Ở thời điểm này, có lẽ không ai còn xa lạ với tay máy Emmanuel Lubezki, tất nhiên thường kèm theo tên đạo diễn người Mexico Alejandro G. Iñárritu. Giành 3 tượng vàng Oscar ở hạng mục quay phim trong 3 năm liên tiếp từ 2013 đến 2015, ông là người quay phim số 1 thế giới hiện tại, ghi dấu ấn với một loạt tác phẩm được đánh giá rất cao Gravity (Cuộc chiến không trọng lực, 2013), Birdman (Người chim, 2014), The Revenant (Người về từ cõi chết, 2015).

Một đoạn long-take vô cùng ấn tượng của “Children of Men”.

Tuy nhiên, tác phẩm mà Lubezki thể hiện được tất cả tài năng của mình là Children of Men, cộng tác với người bạn thiếu thời là đạo diễn Alfonso Cuarón. Lấy thời điểm năm 2027, khi nhân loại không còn khả năng sinh sản, bộ phim theo chân một người đàn ông tìm cách bảo vệ người phụ nữ duy nhất có thai. Bên cạnh nội dung mang yếu tố tôn giáo phức tạp và sâu sắc, đây là bộ phim cho thấy kĩ năng bậc thầy của Lubezki trong các cảnh quay dài (long-take), trong đó có một cảnh dài đến 7 phút cực kì phức tạp giữa cuộc chiến.

Một tuyệt tác!

2. Tree of Life – Cây đời (2011)

Giống như Days of Heaven, Tree of Life tiếp tục là một bài thơ bằng hình ảnh của Terrence Malick. Và đoán xem, ai là người đứng sau máy quay? Chính là Emmanuel Lubezki. Sự kết hợp giữa đạo diễn bậc thầy về sử dụng ánh sáng và tay máy bậc thầy về kiểm soát hình ảnh, là một thứ ngôn ngữ đặc biệt đã chinh phục giới phê bình vào năm 2011.

Trailer phim

Bộ phim, vốn được so sánh như một 2001: A Space Odyssey (2001: Du hành không gian, 1968) của thế kỉ 21, khai thác những vấn đề tâm linh như cái chết, đầu thai, mất mát, ý nghĩa sự tồn tại... thông qua câu chuyện về một gia đình ở vùng quê Texas. Mỗi cảnh quay trong phim đều chứa đựng dụng ý tâm linh của Malick, mang đến nhận thức nhỏ bé về sự tồn tại của loài người, vốn chỉ là hạt bụi trong không gian bao la của vũ trụ. Lubezki thể hiện tư tưởng này bằng sự tinh tế và tỉ mỉ thường thấy, bay cao dưới sự chỉ đạo của Malick trong rất nhiều trường đoạn, như khi thể hiện cách sự sống hình thành.

Không nhiều người tin rằng rằng Malick và Lubezki có thể vượt qua những thành tựu từng đạt được trong quá khứ về mặt hình ảnh, bởi đó đã là những đỉnh cao hiếm ai với tới. Nhưng thật đáng ngạc nhiên, họ đã làm được đầy thuyết phục với Tree of Life.

1. Life of Pi (2012)

Tác phẩm của đạo diễn Lý An có lẽ là một trong hai mốc quan trọng nhất của định dạng 3D. Mốc đầu tiên là khi nó được giới thiệu đầy choáng ngợp bởi James Cameron với siêu phẩm Avatar (Thế thân, 2009). Nhà bình luận Roger Ebert từng viết về Life of Pi như sau: “Một thành tựu diệu kì về lối kể chuyện và hiệu ứng thị giác.” Nếu như Avatar là một chuẩn mực của định dạng 3D thì Life of Pi đưa nó lên đỉnh cao, khi phục vụ hoàn hảo cho thông điệp tôn giáo thông qua câu chuyện về một chàng trai Ấn Độ và con hổ Bengal tìm cách sống sót trên biển.

Trailer phim

Nếu như bạn đang tìm kiếm một tác phẩm mà chỉ các hình ảnh kì vĩ thôi đã đủ để khiến người xem rơi nước mắt, đó là Life of Pi. Không chỉ làm được điều “không tưởng” là tạo ra một con hổ chân thực hoàn toàn bằng hiệu ứng máy tính, bộ phim còn mang đến những trường đoạn về thiên nhiên đáng kinh ngạc dưới lớp kính 3D. Và điều đáng kinh ngạc nhất là khiến bạn quên mất đó là 3D.

Hoài Nam